Γλαύκωμα

Τι είναι το γλαύκωμα

Με τον όρο «Γλαύκωµα» αναφερόμαστε σε μια εξελισσόμενη κατάσταση που κατατάσσεται στις οπτικές νευροπάθειες. Πρόκειται δηλαδή για μια προοδευτική καταστροφή του οπτικού νεύρου και των νευρικών ινών. Οι αιτίες του γλαυκώματος δεν είναι απολύτως γνωστές. Αυτό που γνωρίζουμε σήμερα είναι ότι, στις περισσότερες περιπτώσεις, το οπτικό νεύρο καταστρέφεται από την υψηλή πίεση του οφθαλμού (ενδοφθάλμια πίεση).
Η αύξηση της ενδοφθάλμιας πίεσης -τις περισσότερες φορές- οφείλεται στην παρεμπόδιση της αποχέτευσης του υγρού που παράγεται στο εσωτερικό του ματιού μας, του υδατοειδούς υγρού. Καθώς λοιπόν αυτό δεν μπορεί να παροχετευτεί εγκλωβίζεται μέσα στον οφθαλμό με αποτέλεσμα να αυξάνεται παθολογικά η πίεση στο εσωτερικό του ματιού μας.

Τα συμπτώματα του γλαυκώματος

Η Μυωπία είναι η διαθλαστική ανωμαλία του ματιού, κατά την οποία οι ακτίνες του φωτός δεν εστιάζουν πάνω στον αμφιβληστροειδή, αλλά μπροστά από αυτόν. Αυτό μπορεί οφείλεται σε υπέρμετρη κυρτότητα του κερατοειδούς ή σε μεγάλο αξονικό μήκος του οφθαλμού, είτε σε συνδυασμό τους.

Η μυωπία είναι η πιο συχνή διαθλαστική ανωμαλία. Εμφανίζεται συνήθως στην παιδική ηλικία και συνήθως αυξάνει για όσο καιρό συνεχίζεται η σωματική ανάπτυξη του παιδιού. Σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να συνεχίζει να αυξάνει και μετά. Δυστυχώς δεν υπάρχει τρόπος να προβλέψουμε πότε θα σταματήσει η αύξηση της μυωπίας, ούτε και τον τελικό βαθμό που αυτή θα φτάσει. Χαρακτηριστικά οι μύωπες δεν βλέπουν καθαρά σε μακρινές αποστάσεις. Αντίθετα η κοντινή όραση είναι συνήθως καλή.

Σε μερικές περιπτώσεις η εξέλιξη της μυωπίας μπορεί να συνεχίζεται για πάρα πολλά χρόνια. Υπάρχουν άνθρωποι που η μυωπία τους εμφανίστηκε σε μεγαλύτερη ηλικία. Σε ακόμη μεγαλύτερες ηλικίες η εμφάνιση μυωπίας μπορεί να σχετίζεται με την εμφάνιση και εξέλιξη καταράκτη.

Στις περιπτώσεις μυωπίας είναι πολύ σημαντικός ο έλεγχος του βυθού του οφθαλμού με βυθοσκόπηση. Πολλοί μύωπες εμφανίζουν αλλοιώσεις στον βυθό του οφθαλμού. Σε κάποιες λίγες περιπτώσεις αυτές οι αλλοιώσεις είναι επικίνδυνες για την όραση και θα πρέπει να ανιχνεύονται έγκαιρα και αναλόγως είτε να παρακολουθουνται στενά είτε να αντιμετωπίζονται θεραπευτικά.

Ποιοι κινδυνεύουν από το γλαύκωμα;

Όλοι μας μπορεί να παρουσιάσουμε γλαύκωμα σε κάποια στιγμή της ζωής μας. Η συχνότητά του αυξάνεται όσο αυξάνεται και η ηλικία. Για αυτό όλοι οι άνθρωποι άνω των σαράντα ετών και ιδιαίτερα όσοι έχουν οικογενειακό ιστορικό γλαυκώματος, πρέπει να εξετάζονται τουλάχιστον ετησίως.
Σε ακόμα υψηλότερο κίνδυνο για εμφάνιση γλαυκώματος βρίσκονται:

  • Όσοι είναι άνω των 60 ετών,
  • Στενοί συγγενείς ανθρώπων που έχουν εμφανίσει γλαύκωμα,
  • Όσοι χρησιμοποιούν κολλύρια με κορτιζόνη
  • Όσοι είχαν κάποιο οφθαλμικό τραυματισμό

Πως γίνεται η διάγνωση του γλαυκώματος;

Η διάγνωση γίνεται με την κλινική εξέταση του ασθενούς σε συνδυασμό με πιο εξειδικευμένες οφθαλμολογικές εξετάσεις, όπως:

  • Τονομέτρηση (μέτρηση της πίεσης του οφθαλμού)
  • Βυθοσκόπηση για την εκτίμηση του οπτικού νεύρου
  • Γωνιοσκοπία για την εκτίμηση της κατάστασης των δομών παροχέτευσης του υδατοειδούς υγρού
  • Ψηφιακή απεικόνιση οπτικού νεύρου με OCT
  • Έλεγχος των οπτικών πεδίων
  • Παχυμετρία (μέτρηση πάχους κερατοειδούς)

Γιατί είναι σημαντική η πρώιμη διάγνωση του γλαυκώματος;

Η διάγνωση είναι το πρώτο βήμα για την διατήρηση της όρασης. Δυστυχώς η όραση που έχει χαθεί δεν μπορεί να επανέλθει. Όμως με τη βοήθεια φαρμακευτικής αγωγής ή/και χειρουργικής επέμβασης, είναι δυνατόν να σταματήσει η περαιτέρω εξέλιξη της νόσου και κατ΄επέκτασιν η απώλεια της όρασης. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το γλαύκωμα είναι μια χρόνια πάθηση και πρέπει να παρακολουθείται εφ’ όρου ζωής.

Θεραπευτική Αντιμετώπιση Γλαυκώματος

Φαρμακευτική αγωγή με κολλύρια
Αποτελεί την αρχική αλλά και πιο συχνά εφαρμοζόμενη θεραπεία. Οι σύγχρονες φαρμακευτικές θεραπείες προσφέρουν πολλές εναλλακτικές λύσεις μεγιστοποιώντας την αποτελεσματικότητα και μειώνοντας τις ανεπιθύμητες ενέργειες. Άλλα φάρμακα στοχεύουν στη μείωση της παραγωγής του υδατοειδούς υγρού και άλλα στην αύξηση της αποχέτευσης.

Θεραπεία με Laser
Με αυτή τη θεραπεία στοχεύουμε και πάλι στη μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης δημιουργώντας με το laserμικροσκοπικές διόδους διαφυγής του υδατοειδούς υγρού (τραμπεκουλοπλαστική με argon ή diodelaser και ιριδοτομή με Nd:YAG laser).

Χειρουργική θεραπεία γλαυκώματος
Όταν η συντηρητική θεραπεία αδυνατεί να ελέγξει το γλαύκωμα καταφεύγουμε συνήθως στη χειρουργική θεραπεία. Υπάρχουν αρκετές χειρουργικές τεχνικές ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες και τις ανάγκες κάθε ασθενούς. Όλες όμως στοχεύουν στη αύξηση της αποχέτευσης του υδατοειδούς υγρού ώστε να μειωθεί η ενδοφαθάλμια πίεση